بسیاری از دوستداران قهوه تصور میکنند که تلخی بیشتر یا غلظت ظاهری، به معنای کافئین بالاتر در نوشیدنی است. اما واقعیت علمی پشت عصارهگیری قهوه، تفاوتهای چشمگیری را با این تصورات نشان میدهد. در این مقاله به بررسی دقیق و میلیگرمی میزان کافئین در روشهای مختلف از اسپرسو تا کلد برو میپردازیم.
عوامل موثر بر استخراج کافئین
پیش از مقایسه روشها، باید بدانیم که کافئین مادهای در قهوه است که انحلالپذیری آن در آب به شدت تحت تاثیر عوامل زیر قرار دارد:
- دمای آب: دمای بالاتر (۹۰-۹۶ درجه) سرعت حلالیت را افزایش میدهد.
- زمان تماس: هرچه آب زمان بیشتری با پودر قهوه در تماس باشد، کافئین بیشتری جذب میکند.
- درجه آسیاب: آسیاب ریزتر یعنی سطح تماس بیشتر و در نتیجه استخراج سریعتر.
- نوع دانه: دانههای روبوستا تقریبا دو برابر دانههای عربیکا کافئین دارند.
روش عصاره گیری اسپرسو: غلظت بالا، حجم کم
اسپرسو به دلیل فشار بالا و آسیاب بسیار ریز، در هر میلیلیتر بیشترین میزان کافئین را دارد؛ اما چون معمولا در حجم ۳۰ میلیلیتر (یک شات) سرو میشود، مجموع کافئین آن کمتر از یک ماگ قهوه دمی است.
- میزان کافئین متوسط: ۶۰ تا ۸۰ میلیگرم در هر شات.
روش های قهوه دمی چکه ای
در این روش، آب به آرامی از میان فیلتر کاغذی و بستر قهوه عبور میکند. زمان طولانیتر تماس آب با قهوه (نسبت به اسپرسو) باعث میشود کافئین نهایی در یک فنجان استاندارد قابل توجه باشد.
- میزان کافئین متوسط: ۹۵ تا ۱۶۰ میلیگرم در هر فنجان (۲۴۰ میلیلیتر).
کلد برو (قهوه سرد دم): بمب انرژی
در روش عصارهگیری سرد، قهوه بین ۱۲ تا ۲۴ ساعت در آب غوطهور میماند. با وجود دمای پایین، زمان بسیار طولانی باعث میشود که میزان استخراج کافئین به حداکثر برسد.
- میزان کافئین متوسط: ۱۵۰ تا ۲۵۰ میلیگرم در هر فنجان.
فرنچ پرس و موکاپات
- فرنچ پرس: به دلیل غوطهوری کامل و زمان حدود ۴ دقیقه، کافئین بالایی دارد (حدود ۸۰-۱۰۰ میلیگرم).
- موکاپات: به دلیل فشار بخار و دمای بسیار بالای آب، عصارهگیری شدیدی دارد (حدود ۹۰ میلیگرم در هر ۲ اونس).
جدول مقایسهای میزان کافئین در هر روش عصاره گیری قهوه
چرا قهوه کلد برو کافئین بیشتری دارد؟
بسیاری به اشتباه فکر میکنند حرارت عامل اصلی استخراج کافئین است. در حالی که در روش Cold Brew، استفاده از نسبت قهوه به آب بالاتر (Concentrate) و زمان استراحت طولانی، تمام پتانسیل کافئین دانه را وارد فنجان میکند. این روش برای کسانی که به دنبال بیشترین سطح هوشیاری هستند، بهترین گزینه است.
جمع بندی
باید به یاد داشت که میزان کافئین نهایی در فنجان شما، تنها تابع روش عصارهگیری نیست، بلکه ترکیبی هوشمندانه از نسبت قهوه به آب، درجه روست و زمان تماس آب و قهوه است. در حالی که اسپرسو با غلظت و فشار بالای خود کیفیت ظاهری و چشایی قدرتمندی خلق میکند، اما این روشهای غوطهوری و دمی طولانیمدت مانند کلد برو هستند که بیشترین میزان استخراج کافئین را به همراه دارند. شناخت این تفاوتهای علمی به شما اجازه میدهد تا قهوه خود را بر اساس ریتم شبانهروزی و نیاز بدنتان شخصیسازی کنید و از این نوشیدنی جادویی، فراتر از یک عادت روزانه، به عنوان ابزاری دقیق برای افزایش تمرکز بهره ببرید.
سوالات متداول در مورد میزان کافئین روش های مختلف دم آوری قهوه
آیا میزان تلخی قهوه با میزان کافئین آن رابطه مستقیم دارد؟
خیر؛ تلخی قهوه بیشتر به درجه برشتهکاری (رست) و مواد معدنی موجود در دانه مربوط میشود. در واقع، دانههای با رست بسیار تیره (Dark Roast) ممکن است به دلیل حرارت دیدن طولانی، حتی کافئین کمتری نسبت به رستهای روشنتر داشته باشند.
برای افرادی که به کافئین حساس هستند، کدام روش عصارهگیری مناسبتر است؟
استفاده از روش اسپرسو به دلیل حجم کم سرو (حدود ۳۰ میلیلیتر) معمولا کافئین کل کمتری نسبت به یک ماگ بزرگ قهوه دمی وارد بدن میکند. همچنین انتخاب دانههای ۱۰۰٪ عربیکا به جای روبوستا میتواند به تنهایی میزان کافئین را تا حد زیادی کاهش دهد. البته استفاده از قهوه بدون کافئین بهترین روش محسوب میشود.
نوشته شده توسط: آبتین کمالی
